Emsal harici alanlar nelerdir?
Emsal harici alanlar, toplam inşaat alanı hesabına katılmayan hacimlerdir. Sığınak, belirli ölçüdeki otopark ve teknik hacimler bu kapsamda sayılabilir. Kapsamın sınırı yönetmeliğin ve plan notunun kendi tanımına bağlıdır.
Neden önemli?
Emsal parselde yapılabilecek toplam inşaat alanını verir. Bazı hacimlerin bu toplama katılmaması, aynı emsal değeriyle fiilen daha çok kapalı alan yapılabilmesi anlamına gelir.
Bu yüzden emsal harici alanların kapsamı, emsal sayısının kendisi kadar belirleyicidir. İki komşu parselde emsal aynı, emsal harici tanımı farklı olabilir.
Hangi alanlar sayılır?
Yönetmelikte sayılan başlıklar genel olarak şunlardır: sığınak, belirli ölçüdeki otopark alanları, teknik hacimler ve ortak kullanıma ayrılan bazı bölümler.
Ancak her başlığın sınırı ve ölçüsü tanıma bağlıdır: bir hacmin ne kadarının emsal dışında kaldığı, hangi belgenin tanımının uygulandığına göre değişir. Bu yüzden burada genel bir liste verip parselinize uyguluyormuş gibi yapmıyoruz.
TAKS’a dahil mi?
Ayrı bir soru. Emsal harici sayılan bir hacim, zeminde yer kaplıyorsa taban alanına — yani TAKS hesabına — girebilir.
Emsal dışında kalmak, zeminde yer kaplamamak anlamına gelmez. İki kural farklı şeyi ölçer ve ayrı ayrı okunur.
Raporda ayrı satır
Emsal harici alanlar hesabı önemli ölçüde değiştirebildiği için raporda ayrı bir satır olarak ve kaynağıyla gösterilir: hangi belgenin hangi maddesinden geldiği, belgenin yürürlük tarihi ve son kontrol tarihi yazılıdır.
Tanımı doğrulayamadığımız bir istisnayı hesaba katmıyoruz — katmadığımızı da raporda söylüyoruz.
BU YAZIDAKİ KAYNAKLAR
- Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği m. 22 · Katlar alanı hesabına dâhil edilmeyen kullanımlar · RG 03.07.2017/30113 · son kontrol 21.09.2026
- Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği m. 21 · Katlar alanı · RG 03.07.2017/30113 · son kontrol 21.09.2026
YAPILAŞMA KURALLARI · DEVAMI
- TAKS nedir, nasıl hesaplanır? TAKS (taban alanı katsayısı), zeminde en çok ne kadar alanın üstünün kapatılabileceğini belirleyen orandır. Çekme mesafeleri bu üst sınırı fiilen küçültebilir. Örneğin 1.250 m² parselde TAKS 0,40 ise bina tabanı en çok 500 m² olabilir.
- Kat adedi nasıl belirlenir? Kat adedi, parselde kaç katlı bina yapılabileceğini söyleyen kuraldır. Plan notunda doğrudan kat sayısı olarak ya da bina yüksekliği üzerinden tanımlanabilir. Emsalle aynı şey değildir: emsal toplam inşaat alanını, kat adedi katların sayısını sınırlar.
- Yükseklik (Yençok) nedir? Yükseklik kuralı, binanın kot noktasından en çok ne kadar yükselebileceğini söyler. Plan notlarında metre cinsinden (örneğin 15,50 m) ya da kat adedi olarak yazılabilir. Kot noktası değiştiğinde aynı kural farklı bir binaya izin verir.
- Emsal (KAKS) nedir? Emsal (KAKS), parselde toplam ne kadar inşaat yapılabileceğini belirleyen kat sayısıdır. Parsel alanıyla çarpılır ve kat adedine değil toplam hacme sınır koyar. Örneğin 1.250 m² parselde emsal 2,07 ise yaklaşık 2.587 m² eder.